TÜRKİYE’DE MİLLÎ BİRLİK VE MİLLİYETÇİ HAREKET PARTİSİNİN DURUŞU

Türk siyasal hayatında “millî birlik” kavramı, yalnızca bir siyasi söylem değil; devletin devamlılığı, milletin ortak hafızası ve toplumsal bütünlüğün korunması açısından temel bir görüş olarak değerlendirilmiştir. Türkiye’nin jeopolitik konumu, tarihsel tecrübeleri, çok katmanlı toplumsal yapısı ve karşı karşıya kaldığı güvenlik tehditleri, millî birlik fikrini devlet yönetiminin vazgeçilmez unsurlarından biri hâline getirmiştir. Bu bağlamda Türk milliyetçiliği çizgisini temsil eden Milliyetçi Hareket Partisi, kuruluşundan itibaren millî birlik, devletin bekası, üniter yapı ve toplumsal dayanışma gibi konu başlıklarıyla bir siyasal duruş ortaya koymuştur.

Türk siyasi tarihinde farklı ideolojik hareketler, millî birlik kavramını farklı açılardan yorumlamıştır. Ancak Milliyetçi Hareket Partisi açısından millî birlik; etnik ayrışmayı reddeden, ortak tarih ve ortak kader anlayışını esas alan, “Türk milleti” üst kimliği etrafında şekillenen bir yaklaşımı ifade etmektedir. Bu anlayış, yalnızca siyasi bir tutum değil; aynı zamanda kültürel, tarihî ve sosyolojik bir aidiyet biçimi olarak görülmektedir. Bu görüş doğrultusunda Türkiye’de millî birlik kavramının tarihsel ve siyasal boyutları incelenecek, Milliyetçi Hareket Partisinin millî birlik anlayışı; ideolojik temelleri, devlet-millet ilişkisine bakışı, güvenlik politikaları, toplumsal dayanışma yaklaşımı ve güncel siyasal gelişmeler doğrultusunda değerlendirilecektir.

Millî birlik düşüncesi, Türk devlet geleneğinde köklü bir yere sahiptir. Malazgirt Meydan Muharebesi sonrasında Anadolu’da kurulan Türk siyasi düzeni, farklı toplulukları ortak bir medeniyet anlayışı altında bir arada tutmayı başarmıştır. Osmanlı Dönemi’nde ise millet sistemi çerçevesinde çok farklı etnik ve dinî unsurlar devlet çatısı altında yönetilmiş; devletin bekası toplumsal düzenin korunmasıyla ilişkilendirilmiştir. 19. yüzyılda yükselen milliyetçilik akımları ve imparatorluğun çözülme süreci, Osmanlı Devleti’nde parçalanma riskini artırmıştır. Özellikle Balkan coğrafyasında yaşanan ayrılıkçı hareketler, devletin bütünlüğünü tehdit eden temel unsurlar hâline gelmiştir. Bu süreç, Türk milliyetçiliğinin siyasal ve düşünsel bir akım olarak güç kazanmasına zemin hazırlamıştır. Cumhuriyet’in ilanından sonra Türkiye Cumhuriyeti, üniter devlet yapısını esas alan bir model benimsemiştir. Bu modelde millî birlik; ortak dil, ortak tarih, ortak kültür ve ortak vatandaşlık bilinci üzerinden tanımlanmıştır. Özellikle Soğuk Savaş Dönemi’yle birlikte ideolojik çatışmaların yoğunlaşması, millî birlik kavramını güvenlik politikalarının merkezine taşımıştır. Türk milliyetçiliği, yalnızca etnik bir aidiyet anlayışına dayanmayan; tarih, kültür, ülkü ve kader birliği temelinde şekillenen bir düşünce sistemidir. Ziya Gökalp, Türk milliyetçiliğini kültürel

Harun IŞIKVEREN

Kırklareli MHP Teş. Başkanı